استراتژی اقیانوس آبی و نقش آن در بازاریابی خدمات بانکی
کتاب استراتژی اقیانوس آبی در سال ۲۰۰۵ منتشر شد این کتاب حاصل کار بیست ساله پروفسور چان کیم و پروفسور رنه مابورنه بود که در کمتر از یک سال میلیونها نسخه از آن به چهل و یک زبان دنیا ترجمه و فروخته شد. استراتژی اقیانوس آبی نتیجه بیش از ۱۵سال تحقیق و مطالعه بر روی بیش از ۱۵۰ حرکت استراتژیک دنیا در بیش از ۳۰ صنعت متفاوت در طی ۱۰۰ سال گذشته، و استفاده از مجموعه ای از مقالات Harvard Business Review و سایر مقالات آکادمیک است، (kim&Maubrane2005)، نویسندگان کتاب استراتژی اقیانوس آبی معتقد هستند که به جای ورود به رقابت خونین در اقیانوس قرمز باید وارد فضای بازار نامحدود اقیانوسهای آبی شد و دست به خلق تقاضا و نو آوری ارزش زد. امروزه ارائه خدمات بانکی در ایران از رقابت شدیدی برخوردار است و در سالهای اخیر با گشایش بانک های خصوصی رقابت شدیدتر شده و روبه افزایش است. در این مقاله سعی می شود راهکارهای برون رفت از این اقیانوس قرمز(رقابتی) و خلق اقیانوس های آبی (بی رقیب) و نقش اجرای استراتژی اقیانوس آبی در افزایش موفقیت بازاریابی خدمات بانکی و در نتیجه کسب سهم بیشتر بازار بررسی گردد.
مقدمه
استراتژی اقیانوس آبی بواسطه خلق بازارهای ناشناخته ،سازمان ها را به خروج از اقیانوس های خونین رقابت و جایی که رقابت در آن بی معناست فرا می خواند. در واقع این استراتژی بجای تقسیم بندی تقاضای فعلی و گاهاً رو به کاهش و همچنین الگوگیری از رقبا، بر رشد تقاضا و دوری جستن از رقابت دلالت دارد. در اقیانوسهای آبی پتانسیل بالایی برای رشد و سود آوری وجود داشته و تقاضای بالقوه بالایی برای محصولات و خدمات این اقیانوسها وجود دارد. خالق این اقیانوس میتواند قوانین و حد و مرز های صنعت را مشخص کند . اغلب اقیانوسهای آبی در داخل اقیانوسهای قرمز و فضای رقابتی شدید آنها از طریق توسعه حد و مرزهای صنایع فعلی خلق گردیده اند. در دوره اقتصاد مبتنی بر دانش شرکتها نیاز دارند تا به موضوعاتی فراتر از رقابت بیاندیشند و برای کسب فرصتهای رشد و سود آوری جدید باید اقیانوس های آبی خلق کنند(kim&Maubrane2005).
انحصاری و محدود بودن خدمات بانکی در ایران طی سال های طولانی و ناچاری و ناگزیری مشتریان برای پذیرش آنچه بانک ها ارایه می دادند، شرایطی را به وجود آورده بود که آن را بازار فروشنده می نامیم. در این شرایط، معمولاً بانکها خدمات خود را به مشتری دیکته کرده و بسیاری از ابزارها و رفتارهای رقابتی نادیده گرفته می شوند. اما با تغییراتی که در نظام بانکی صورت گرفت و پیدایش چند بانک خصوصی، کم کم مشتریان قدرت انتخاب بیشتری پیدا کردند و خدمات متنوع تر، رفتارها بهتر و آمادگی برای تحول و رقابت افزایش یافت و “بازار خرید” جایگزین “بازار فروشنده” شد. در این تغییر و دگرگونی ها، نوع نگرش و رویکرد بانکداران کشور تا حدی عوض شد و به تدریج واژه ها و مفاهیمی مانند رقابت، بازارگرایی، مشتری مداری و بازاریابی متداول گردید(دکتر روستا مرکز خبری بانک و بیمه اردیبهشت ۸۹).
ارائه خدمات بانکی به دلیل یکسان بودن خدمات و میزان بالای رقابت امر بازاریابی را برای بانکها دشوار می نماید، ناگزیر بانکها برای کسب سهم بازار و حفظ بقا همیشه به دنبال پیدا کردن روشهای نوین بازاریابی و استفاده از روشهای استراتژی رقابتی مانند استراتژی های تمایز، کاهش هزینه، و تمرکز هستند، اما اجرای استراتژی اقیانوس آبی باعث میشود که بانکها بتوانند فضا های جدیدی در کسب وکار خود خلق کرده و مشتریان جدیدی را به دست آورند و از فضای رقابتی خارج شوند با توجه به اینکه الگو برداری در خدمات بانکی شایع و راحت می باشد و سایر بانکها می توانند از اقدامات و خدمات و استراتژی های بانک پیشرو کپی برداری نمایند این نگرانی به وجود می آید که مشتریان دوباره از دست بروند ولی بررسی رفتار استفاده کنندگان از خدمات بانکی نشان می دهد مشتریان بانکی در شرایط عادی به راحتی حسابهای بانکی خود را جا به جا نمی کنند و بانک نیز می تواند با استفاده و اجرای استراتژی ها ی لازم نسبت به نگهداری و وفادار ساختن مشتریان جدید اقدام و الگو برداری سایر بانک ها را بی تاثیر نماید و همزمان به دنبال دست یافتن به اقیانوس آبی جدید باشد.
این وبلاگ با هدف ارتقاء هرچه بیشتر فرهنگ بازاریابی در بانک بوسیله ی ارائه ی مقالات مختلف در همین خصوص و استفاده از نظرات متخصصین این رشته طراحی شده است.